Dışkı DNA testi ne için yapılır?

Uzman SühaN

Administrator
Yönetici
Dışkı DNA testi kolon kanseri taraması için uygulanan yeni bir yaklaşımdır. Dışkı DNA testinde kolon astarındaki hücrelerin DNA’sında meydana gelen değişiklikler belirlenmeye çalışılır. Dışkı kolon boyunca ilerlerken sürekli olarak kolon astarından hücreler dökülür ve bu dökülen hücreler dışkıya katılır.



İncelenen bu hücrelerde kanserli tümörler veya kanser öncesi polipler olup olmadığına bakılır. Kolon astarından sürekli olarak polip ve tümörlü olan yüzeylerden hücre dökülmeleri olduğundan dolayı gaitada tespit edilmeleri mümkün olmaktadır. Bir dışkı DNA testi prekanseröz (kanser öncesi) polipler veya kolon kanseri varlığını gösteren çeşitli belirteçler içerir.



6.jpg






DNA değişiklikleri ile kolon kanserleri arasında farklılıklar olabildiğinden dolayı, dışkı DNA testlerinde genellikle yüksek tespit oranları elde etmek için birden fazla belirteç kullanılmaktadır. DNA işaretleri dışkı içinde sadece eser miktarlarda mevcut olabilir ve varlığını tespit edebilmek için çok hassas bir metot gereklidir. Dışkı DNA testinin kolon kanseri ve prekanseröz poliplerin belirlenmesinde gaitada gizli kan testlerini aramadan daha etkili olduğu görülmüştür. Yeni dışkı DNA testlerinin erken evre kolon kanserlerinin tespitinde yüksek tespit oranlarına sahip olduğu tespit edilmiştir. Diğer noninvaziv testlerin aksine, bir dışkı DNA testi prekanseröz polipleri de tespit edebilmektedir.


Mevcut olan dışkı DNA testi birçok sözü geçen sağlık kuruluşunda kabul görmesine karşın FDA tarafından onaylanmamıştır. Ancak, çok gelişmiş algılama oranlarına sahip yeni testler çok merkezli çalışmalar ile klinik doğrulamadan geçirilmektedir.


İŞLEM NİÇİN UYGULANIR?
Dışkı DNA testi kolon kanseri ve prekanseröz polipler için bir tarama testidir.


NASIL HAZIRLANMALI?
Dışkı DNA testi az bir hazırlık gerektirir. Testten önce yeme ve içmenize normal olarak devam edebilirsiniz. İlaçlarınızı da kullanabilirsiniz. Vaktinden önce kolonu temizlemeye de gerek yoktur.


İŞLEMDEN NELER BEKLENEBİLİR?


Şu an mevcut olan dışkı DNA testi FDA tarafından onaylanmış değil, ama özel kurallar çerçevesinde doktor tarafından reçete edilebilir. Gaita örneği almak için hastaya bir tuvalet kiti verilecektir. Daha sonra içinde dışkı örneği olan kit laboratuara analiz edilmek üzere verilir.


Dışkı toplama ve örnekleme kolaylığını artırmak için çeşitli yöntemler değerlendirme aşamasındadır. Dışkı DNA testi her iki ila beş yılda bir tekrar edilebilir.


SONUÇLAR


Doktorunuz dışkı DNA testinin analiz sonuçlarını gözden geçirdikten sonra sizinle sonuçları paylaşacaktır. Sonuçlar aşağıdaki gibi olabilmektedir:


• Negatif sonuç. Kolon kanseri veya kanser öncüsü poliplerin yaygın DNA işaretçileri dışkıda bulunmadıysa test sonucu “negatif” olarak kabul edilir.


• Pozitif sonuç. Kolon kanseri veya kanser öncüsü poliplerin yaygın DNA işaretleri dışkı örneğinde tespit edilirse, test sonucu “pozitif” çıkmış demektir. Sonucun pozitif çıkmasından dolayı kolon veya vücudun diğer bölgelerinde kanserli veya kanser öncesi poliplerin araştırılması için ek testler ve kolonoskopi önerilebilir.



• Yanlış negatif sonuç. Kolonda kanser hücreleri mevcutken yanlış negatif sonuç çıkması, kolon kanseri veya polip işaretçilerinin alınan dışkı içerisinde çok düşük miktarda olmasından kaynaklanabilir. Yeni nesil dışkı DNA test yöntemleri çoğu kolon kanserleri ve prekanseröz poliplerini tespit yeteneğine sahip olduğu görülürken, yanlış-negatif sonuç oranının düşürülmesi için daha fazla çalışma gerekmektedir.



• Yanlış pozitif sonuç. Vücutta kanser yokken test sonucunun pozitif çıkması, teste tabi tutulan kişilerin yüzde 5 ile 10 unda görülebilmektedir. Yanlış pozitif sonuç çıkması kolon üzerinde tümör varlığından veya testteki bir hatadan kaynaklanabilir. Dışkı DNA testi sonucunuz pozitif ama takip kolonoskopisi sonucu normal olduğunda, doktorunuz üst sindirim sistemi için test, tekrar kolonoskopisi, tekrardan bir Dışkı DNA testi veya bunların tümünün bir kombinasyonunu önerebilir. Yanlış pozitif test sonuçlarını gidermek için araştırmalar devam etmektedir.
 
Üst